رابطه اعتیاد به اینترنت و نگرش به خیانت زناشویی: نقش میانجیگری کنجکاوی
محورهای موضوعی : روانشناسی
محدثه عزیزی
1
,
مینا فتحی اشتیانی
2
*
1 - گروه روانشناسی بالینی، خانواده، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه علم و فرهنگ تهران، تهران، ایران.
2 - گروه علوم تربیتی روانشناسی،دانشکده روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
کلید واژه: اعتیاد به اینترنت, کنجکاوی, نگرش به خیانت زناشویی,
چکیده مقاله :
هدف پژوهش حاضر، تعیین نقش واسطهای کنجکاوی در رابطه میان اعتیاد به اینترنت و نگرش به خیانت زناشویی بود. روش پژوهش از نوع توصیفی– همبستگی و بهصورت تحلیل مسیر انجام شد. جامعه آماری شامل ۲۶۲ نفر از زنان متأهل شهر مشهد در سال ۱۴۰۳ بود که به روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای مورد استفاده در این پژوهش عبارت بودند از: آزمون اعتیاد به اینترنت یانگ (IAT) (1998)، سیاهه کنجکاوی و اکتشاف (CEI-II) کاشدان و همکاران (2004) و مقیاس گرایش به خیانت زناشویی وایتلی (ATIS) (2008). دادهها بهمنظور بررسی روابط بین متغیرها با استفاده از آزمون همبستگی و تحلیل مسیر در نرمافزارهای SPSS و AMOS صورت گرفت. نتایج نشان داد اعتیاد به اینترنت رابطه مثبت و معناداری با کنجکاوی و نگرش به خیانت زناشویی دارد (01/0P<). همچنین، کنجکاوی با نگرش به خیانت رابطه مثبت و معناداری داشته و نقش واسطهای معناداری بین اعتیاد به اینترنت و نگرش به خیانت ایفا میکند (05/0P<). مدل مفروض از برازش مطلوبی برخوردار بود. این یافتهها بیانگر آن است که اعتیاد به اینترنت میتواند ازطریق افزایش کنجکاوی، نگرش منفی نسبت به وفاداری زناشویی را تشدید کند. درنتیجه، طراحی برنامههای آموزشی و مشاورهای برای کاهش اثرات منفی اینترنت بر روابط زناشویی ضروری بهنظر میرسد.
The present study investigated the mediating role of curiosity in the relationship between Internet addiction and attitudes toward marital infidelity. Employing a descriptive–correlational design, path analysis was conducted to examine the hypothesized model. The statistical population consisted of 262 married women from Mashhad, Iran, in 2024, who were selected through convenience sampling. The research instruments included Young’s Internet Addiction Test (IAT; 1998), the Curiosity and Exploration Inventory-II (CEI-II; Kashdan et al., 2004), and Whitley’s Attitudes Toward Infidelity Scale (ATIS; 2008). Data analysis was performed using correlation tests and path analysis in SPSS and AMOS software. Findings revealed that Internet addiction was positively and significantly associated with both curiosity and attitudes toward marital infidelity (p < 0.01). Moreover, curiosity showed a significant positive relationship with attitudes toward infidelity and acted as a meaningful mediator between Internet addiction and attitudes toward marital infidelity (p < 0.05). The proposed model demonstrated an acceptable level of goodness of fit. These results suggest that Internet addiction may intensify negative attitudes toward marital fidelity by enhancing curiosity. Therefore, developing preventive educational and counseling interventions to reduce the detrimental effects of excessive Internet use on marital relationships is recommended.
بهرامی، احسان هادی، شاهواروقی، احمد، شاهواروقی، محمدعلی (۱۳۹۸). فراتحلیل رابطه اعتیاد به اینترنت و ویژگیهای شخصیتی. رویش روان شناسی، ۸ (۴)،۲۱۳-۲۲۴.https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.2383353.1398.8.4.13.5
پیکانیان، راضیه و فرهادی، هادی (۱۳۹۶). بررسی اعتیاد به اینترنت, میزان استفاده از پیامرسانهای آنلاین و خیانتهای اینترنتی بهعنوان پیشآیند طلاق در زوجهای در آستانه طلاق و مطلقه شهر اصفهان. پژوهشهای علوم شناختی و رفتاری، ۷ (۱ (پیاپی ۱۲))؛ ۸۱-۸۹. https://doi.org/10.22108/cbs.2017.21764
درتاج فریبا، رجبیان ده زیره مریم، فتح الهی فیروزه، درتاج فتانه (۱۳۹۷). رابطه میزان استفاده از شبکههای اجتماعی مجازی با احساس تنهایی و خیانت زناشویی در دانشجویان. روان شناسی تربیتی، ۱۴ (۴۷)، ۱۱۹-۱۴۰. https://doi.org/10.22054/jep.2018.32466.2262
دمرچلی، پرستو، ضرغام، حاجبی مجید، نوابی نژاد، شکوه (۱۴۰۱). نقش واسطهای خودکنترلی در رابطه بین اعتیاد به شبکههای مجازی اینترنتی و هیجانخواهی با طلاق عاطفی و نگرش به خیانت زناشویی در زنان دارای روابط فرازناشویی. دوفصلنامه روانشناسی خانواده، ۹ (۱)، ۳۰-۴۴. https://doi.org/10.22034/ijfp.2022.546642.1072
صمدی فرد، حمیدرضا، نریمانی، محمد، آقاجانی سیفاله، بشرپور، سجاد (۱۴۰۰). بررسی رابطه هیجانخواهی و همجوشی شناختی با سلامت جنسی در مردان متأهل. روانشناسی و روانپزشکی شناخت، ۸ (۵)، ۱۵۲-۱۶۲. http://dx.doi.org/10.32598/shenakht.8.5.152
علمی منش، نیلا، ژاله، مریم (۱۳۹۷). اثربخشی رواندرمانی مثبتگرا بر رواندرستی، بخشش و بیرمقی زناشویی زنان در معرض طلاق. آسیبشناسی خانواده، ۴ (۱)، ۸۹-۱۰۲. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.24234869.1397.4.1.6.6
علی بابایی، مریم، وهابی همابادی، جلال، خالقیپور، شهناز (۱۳۹۸). اثربخشی آموزش تلفیقی مهرورزی با خودگویی مثبت بر خصومت، تابآوری و احساس مثبت به همسر در زنان خیانت دیده. پژوهشنامه روانشناسی مثبت، ۵ (۲ (پیاپی ۱۸))، ۴۷-۶4. https://doi.org/10.22108/ppls.2019.115493.1666
عمادی، شایا، میرهاشمی، مالک، شریفی، حسن پاشا (۱۳۹۹). مدل ساختاری برای پیشبینی دلزدگی زناشویی براساس هیجان خواهی، کمالگرایی و راهبردهای تنظیم هیجان با میانجیگری تابآوری در زنان متأهل. مجله علوم روانشناختی، ۱۹ (۹۲)، ۱۰۲۲-۱۰۱1. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.17357462.1399.19.92.4.4
لطیفی، معصومه، شریفی، غلامرضا (۱۴۰۲). بررسی رابطه استفاده از اینترنت با بروز خیانت زناشویی در نهاد خانواده، پژوهشهای کاربردی در علوم انسانی، اقتصاد، مدیریت و حسابداری، ۱۴۷-۱۶۹. https://civilica.com/doc/1897151
نعمت اللهی، مینا، افکاری، فرشته (۱۴۰۲). نقش میانجی هیجانخواهی و تکانشگری در ارتباط بین اعتیاد به اینترنت با دلزدگی زناشویی و نگرش به خیانت زناشویی، مجله روانشناسی و روانپزشکی شناخت، ۱۲۵-۱۴۳. http://dx.doi.org/10.32598/shenakht.10.6.125
Drigotas, S. M., & Barta, W. D. (2020). Infidelity: Understanding the psychology of betrayal. Annual Review of Psychology, 71, 447–471. https://doi.org/10.4324/9781003356790
Fincham, F. D., Stanley, S. M., & Beach, S. R. H. (2017). Transformative processes in marriage: An analysis of relationship-enhancing attributions. Journal of Family Psychology, 31(3), 309–319. https://doi.org/10.1111/j.1741-3737.2007.00362.x
Gonzalez, J. M., Bello, R., & Hernández, A. (2018). The effect of online disinhibition on attitudes toward infidelity. Computers in Human Behavior, 86, 163–169.
Gordon, K. C., Baucom, D. H., & Snyder, D. K. (2004). An integrative intervention for promoting recovery from extramarital affairs. Journal of Marital and Family Therapy, 30(2), 213–231. https://doi.org/10.1111/j.1752-0606.2004.tb01235.x
Kashdan, T. B., Gallagher, M. W., Silvia, P. J., Winterstein, B. P., Breen, W. E., Terhar, D., & Steger, M. F. (2009). The curiosity and exploration inventory-II: Development, factor structure, and psychometrics. Journal of Research in Personality, 43(6), 987–998. https://doi.org/10.1016/j.jrp.2009.04.011
Klimstra, T. A., Luyckx, K., Hale, W. W., Goossens, L., & Meeus, W. H. J. (2018). Personality development and exploration in emerging adulthood: Associations with internet addiction and romantic relationship problems. Journal of Adolescence, 65, 64–77.
Kline, T. J. (2017). Sample issues, methodological implications, and best practices. Canadian Journal of Behavioural Science/Revue canadienne des sciences du comportement, 49(2), 71.
Kuss, D. J., & Griffiths, M. D. (2012). Internet and gaming addiction: A systematic literature review of neuroimaging studies. Brain Sciences, 2(3), 347–374.
https://doi.org/10.3390/brainsci2030347
Lalasz, C. B., & Weigel, D. J. (2011). Understanding infidelity: The role of sensation seeking, permissive sexual attitudes and marital status. Journal of Sex Research, 48(5), 437–449.
Levinson, D. F. (1994). Curiosity and human cognitive development. Developmental Psychology Review, 12(1), 27–45. Dio:10.1037/0033-2909.116.1.75
Mark, K. P., & Murray, S. H. (2012). Gender differences in desire for sexual novelty: Exploring the mediating role of relationship length and satisfaction. Journal of Sex Research, 49(6), 541–550. DIO:10.1080/0092623X.2011.606877
Mark, K. P., Hansen, G. L., & Sauer, E. M. (2021). Cultural and gender differences in attitudes towards infidelity: Implications for relationship counseling. Journal of Family Counseling, 13(3), 78-91.
Mark, K. P., Janssen, E., & Milhausen, R. R. (2012). Infidelity in heterosexual couples: Demographic, interpersonal, and personality-related predictors of extradyadic sex. Archives of Sexual Behavior, 40(5), 971–982. DOI: 10.1007/s10508-011-9871-1
Mark, K. P., Janssen, E., & Milhausen, R. R. (2021). Attitudes toward infidelity and extradyadic behavior in couples: Cross-cultural perspectives. Journal of Sex Research, 58(4), 469–482.
McDaniel, B. T. (2017). Technology interference in the family: An interview study exploring the impact of technology on couple relationships and family life. Journal of Family Issues, 38(11), 1497–1519. DOI: 10.1016/j.chb.2016.09.031
Novak, P., Rehn, M., & Larsson, C. (2022). The role of internet use and social networks in family relationships. Computers in Human Behavior Reports, 6, 100170.
Okar, J. (2017). Religiosity and attitudes toward marital infidelity. Journal of Social and Personal Relationships, 34(3), 367–386.
Ozariçi, V., & Kangol Sögüt, F. (2022). The role of internet addiction in relational conflicts and marital problems. Computers in Human Behavior, 130, 107205. DOI: 10.1016/j.chb.2022.107205
Selterman, D., Garcia, J. R., & Tsapelas, I. (2019). Motivations for extradyadic infidelity revisited. The Journal of Sex Research, 56(3), 273-286. DOI: 10.1080/0092623X.2020.1856987
Thornton, B. (2019). Novelty seeking and its impact on romantic relationship stability. Journal of Social Psychology, 159(1), 57–67.
Turel, O., Serenko, A., & Giles, P. (2014). Integrating technology addiction and use: An empirical investigation of online social networking sites. Computers in Human Behavior, 38, 272–280. DOI: 10.1016/j.chb.2014.05.003
Whitty, M. T. (2005). The realness of cybercasting: Men's and women's representations of unfaithful Internet relationships. Social Science Computer Review, 23(1), 57–67. DOI: 10.1177/0894439304271340
Widmer, E. D. (2022). The impact of culture and social norms on perceptions of infidelity. Social Science Review, 96(3), 321–340.
Wieser, D. L., & Weigel, D. J. (2021). Predicting infidelity: Individual, relational, and cultural influences. Journal of Relationships Research, 12, e9.